Στον ίδιο ναό όπου, στις 13 Αυγούστου 1961, ο Δημήτριος Αρχοντώνης χειροτονήθηκε διάκονος, επέστρεψε ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος. Στην Ίμβρο, στον Μητροπολιτικό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου, έκανε έναν προσωπικό απολογισμό της διαδρομής του από το νησί της καταγωγής του έως τον Οικουμενικό Θρόνο.
Στο Πατριαρχικό Συλλείτουργο συλλειτούργησαν μαζί του ο Πάπας και Πατριάρχης Αλεξανδρείας Θεόδωρος και ο Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας Ιωάννης. Ο Πατριάρχης αναφέρθηκε στη χειροτονία του και στη συμβουλή του τότε Μητροπολίτη Ίμβρου και Τενέδου και μετέπειτα Χαλκηδόνος Μελίτωνα να έχει πάντοτε τα μάτια του στραμμένα στον «Ιησούν μόνον». Εκείνη τη φράση, όπως είπε, την κράτησε ως πυξίδα στα χρόνια που ακολούθησαν.
Ο κ. Βαρθολομαίος μίλησε για τους Ιμβρίους που παρέμειναν στο νησί στα «πέτρινα χρόνια» μετά το 1964, κρατώντας ανοιχτές τις εκκλησίες και ζωντανή την παρουσία της κοινότητας. Όταν αναφέρθηκε στο αύριο της Ίμβρου, στάθηκε στους νέους και στην επαναλειτουργία των σχολείων.
«Εμείς δεν θεωρούμε τον εαυτό μας απόδημο. Είμαστε εγγενείς και αυτόχθονες από αιώνος», είπε απευθυνόμενος στη Γενική Γραμματέα Απόδημου Ελληνισμού Μυρογιάννη, εκπρόσωπο της ελληνικής κυβέρνησης.
Οι αναφορές του στο παρελθόν δεν περιορίστηκαν στα χρόνια της χειροτονίας του. Θυμήθηκε τους Αγίους Θεοδώρους, τη Θεολογική Σχολή της Χάλκης και τις σπουδές που ακολούθησαν στη Ρώμη, την Ελβετία και τη Γερμανία. Μίλησε ακόμη για την επιλογή του ονόματος «Βαρθολομαίος»: ο Μελίτων δεν του έδωσε το δικό του όνομα, αλλά εκείνο του λογίου Ιμβρίου ιερομονάχου Βαρθολομαίου Κουτλουμουσιανού, θέλοντας να συνδέσει τον νεαρό διάκονο με μια μορφή που συνδύαζε την ιεροσύνη με τα γράμματα και την παιδεία.
Ο Πατριάρχης αποκάλυψε ακόμη ότι την προηγουμένη είχε τηλεφωνήσει στον Κυριάκο Μητσοτάκη, προκειμένου να του ευχηθεί περαστικά μετά το μικρό ατύχημα που είχε με το ποδήλατό του. Στην ίδια συνομιλία, όπως ανέφερε, ο πρωθυπουργός τού ζήτησε να κρατήσει ημερομηνία τον Σεπτέμβριο του επόμενου έτους για να στεφανώσει τον γιο του, Κωνσταντίνο.
Ο κ. Βαρθολομαίος περιέγραψε την πορεία του ως μια διαδρομή διαλόγου και απέρριψε την εσωστρέφεια μιας Εκκλησίας που θα έμενε αποκομμένη από τον κόσμο γύρω της. Το Οικουμενικό Πατριαρχείο, τόνισε, δεν μπορεί να παραμένει θεατής των ανθρώπινων πραγμάτων: «δεν μπορούμε να πορευόμαστε προς τον Θεό και να γυρνάμε την πλάτη προς τον συνάνθρωπο».
Κλείνοντας τον λόγο του, υποσχέθηκε ότι, όσο του το επιτρέπει ο Θεός, θα συνεχίσει μέχρι την έσχατη αναπνοή του να έρχεται στην Ίμβρο ως ταπεινός προσκυνητής.
