Ελλάδα

Αρχιεπίσκοπος Καθολικών Ιωάννης «Το Άγιο Πνεύμα μας ενώνει, όχι οι δικές μας προσπάθειες»

Για την πορεία του διαλόγου μεταξύ Ορθοδόξων και Καθολικών, την αγαστή συνεργασία του με τη Θεολογική Σχολή και μητροπολίτες της Ελλαδικής Εκκλησίας καθώς και την μαρτυρία αγάπης και ενότητας που οφείλει να δείχνει η Εκκλησία στον σύγχρονο κόσμο μίλησε αποκλειστικά στο orthodoxia.info ο Αρχιεπίσκοπος Καθολικών Κερκύρας, Ζακύνθου και Κεφαλληνίας και Αποστολικός Βικάριος Θεσσαλονίκης κ. Ιωάννης Σπιτέρης.

Με αφορμή τη διεθνή επιστημονική ημερίδα που διοργάνωσε την περασμένη εβδομάδα το Τμήμα Θεολογίας ΑΠΘ προς τιμήν του κ. Σπιτέρη για τα πενήντα χρόνια της ιερατικής του διακονίας, ο Αρχιεπίσκοπος Ιωάννης μίλησε ανοιχτά για όσα χωρίζουν αλλά και όσα ενώνουν Ορθόδοξους και Καθολικούς, υπογραμμίζοντας την ανάγκη κάθαρσης της ιστορικής μνήμης και των δύο πλευρών.

ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ INFO Ι Τιμητική εκδήλωση για τον "εργάτη της χριστιανικής καταλλαγής" Αρχιεπίσκοπο Καθολικών Ιωάννη

Ποια είναι η άποψή σας για την πορεία του διαλόγου μεταξύ των δύο Εκκλησιών; Μπορεί να επιτευχθεί η ένωση ή πρόκειται για κάτι άπιαστο και ουτοπικό;

Το θετικό είναι ότι ο διάλογος προχωρά παρότι έχουμε περάσει στιγμές δύσκολες. Για ενα διάστημα ο διάλογος είχε σταματήσει. Επιτέλους, εδώ και κάποια χρόνια έχει ξαναρχίσει αυτή η προσπάθεια. Οι δυσκολίες που βρίσκω εγώ, που είμαι μέσα στον διάλογο με την Ορθόδοξη Εκκλησία, δεν είναι φιλοσοφικές αλλά έρχονται από το παρελθόν. Δεν ξέρουμε να κάνουμε κάθαρση της ιστορικής μνήμης η οποία μας κυνηγά ως κατάρα. Οι Ορθόδοξοι θυμούνται την Δ’ Σταυροφορία, εμείς οι Καθολικοί θυμόμαστε ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία δεν αναγνωρίζει τα μυστήρια της Καθολικής. Όλο αυτό δημιουργεί μια ψυχολογική αποξένωση. Η προσπάθεια που γίνεται στον διάλογο είναι οι δύο μεγάλες παραδόσεις να γνωριστούμε, γιατί δεν γνωριζόμαστε πραγματικά. Έχουμε προκαταλήψεις η μια για την άλλη. Πριν προχωρήσει περισσότερο ο διάλογος, πρέπει να γίνει προσπάθεια κάθαρσης της μνήμης μας.

Ο Θεός ενώνει τους ανθρώπους, όχι οι άνθρωποι. Οι άνθρωποι τους χωρίζουν. Όσο περισσότερο θα συναντήσουμε τον Θεό στην προσευχή και την μετάνοιά μας, τόσο περισσότερο θα βρεθούμε μεταξύ μας και οι δυσκολίες αυτές, που φαίνονται αξεπέραστες, θα βρεθούν και οι τρόποι για να τις υπερπηδήσουμε.

Έχουμε κάνει ορισμένα βήματα. Πρώτα δεν υπήρχε η δυνατότητα ούτε καν να συναντηθούμε, όπως έγινε σήμερα στην ημερίδα του Τμ. Θεολογίας, όπως γίνεται γενικά με τη συνεργασία με τη Θεολογική Σχολή. Αυτό είναι κάτι το καταπληκτικό. Με τις συναντήσεις αυτές βλέπουμε ότι όλα αυτά που μας ενώνουν είναι περισσότερα από αυτά που μας χωρίζουν. Μπαίνουν, όμως, στη μέση συμφέροντα πολιτικά και πολιτιστικά τα οποία επιδρούν στη συνάντηση των δύο Εκκλησιών.

Ελπίζω να συναντηθούμε στην πορεία μας προς τον Θεό. Όταν καθαρίσουμε την καρδιά μας και το νου μας και όταν κοιταχτούμε στα μάτια, να αναγνωρίσει ο ένας ότι είναι αδελφός του άλλου. Είναι προσπάθειες που γίνονται με τη χάρη του Θεού. Το Άγιο Πνεύμα είναι που μας ενώνει και όχι οι δικές μας προσπάθειες. Αυτό εύχομαι και προσεύχομαι.

Υπάρχουν και στους κόλπους της Καθολικής Εκκλησίας φωνές συντηρητικές και φονταμενταλιστικές που αντιδρούν στον διάλογο μεταξύ των Εκκλησιών;

Υπάρχουν, βεβαίως, αλλά όχι τόσες. Υπάρχουν αντιδράσεις σε άλλους τομείς, όπως στο άνοιγμα που κάνει ο Πάπας Φραγκίσκος ο οποίος φέρνει μια διαφορετική νοοτροπία της Λατινικής Αμερικής. Παλεύει για την ειρήνη και τη δικαιοσύνη μέσα στον κόσμο. Θέλει να αλλάξει ορισμένες καταστάσεις της Καθολικής Εκκλησίας, οι οποίες μας βαραίνουν. Είναι περισσότερο ιστορικές και όχι τόσο θεολογικές.

Η θρησκεία γίνεται φονταμενταλιστική γιατί αποδίδουμε τον λόγο τον δικό μας στον Θεό, ενώ είναι λόγος ανθρώπινος και όχι θεολογικός, βιβλικός. Πρέπει και εδώ να κάνει μια κάθαρση η Καθολική Εκκλησία και να δει πραγματικά ποια είναι η θεολογική παράδοσή της και να αφήσουμε πίσω ορισμένες παραδόσεις που είναι ανθρώπινες.

Ποια είναι η επαφή σας, η σχέση σας με τη θεσμική Ελλαδική Εκκλησία;

Έχω πολύ καλές σχέσεις με μητροπολίτες. Η παρουσία σήμερα εδώ των μητροπολιτών Κερκύρας και Δημητριάδος φανερώνει μια φιλία και μια συνάντηση που έχουμε στον διάλογο. Όσον αφορά στην Κέρκυρα, ο διάλογος και η ενότητα προχωρούν γιατί μας σπρώχνει ο λαός του Θεού. Το σχίσμα των Εκκλησιών έγινε από την κορυφή. Η ένωση, αν επιτευχθεί, θα γίνει από τη βάση. Στην Κέρκυρα μας σπρώχνει η βάση. Μπορούμε να συναντηθούμε διότι το θελει ο κόσμος και δίνουμε μαρτυρία με αυτά που κάνουμε από κοινού με τον μητροπολίτη Κερκύρας στο νησί.

ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ INFO Ι Τιμητική εκδήλωση για τον "εργάτη της χριστιανικής καταλλαγής" Αρχιεπίσκοπο Καθολικών Ιωάννη

Με τον σεβασμιώτατο Ιγνάτιο μας ενώνει ο λόγος του Θεού γιατί είμαστε και οι δύο στη Βιβλική Εταιρεία και ανακαλύπτουμε ότι ο λόγος του Θεού είναι πιο ανοιχτός από τις δικές μας ιδέες και προκαταλήψεις. Για αυτό έχουμε τη δυνατότητα να συμπορευθούμε μέχρι ενός σημείου. Ξέρουμε ποιες είναι οι διαφορές μας. Ο Χριστός, όμως, ενώνει και όχι οι διανοητικές διαφορές μας. Αυτές είναι ανθρώπινες και εμείς τις θεοποιούμε και τις κάνουμε κάτι το αξεπέραστο. Μπορούμε να ξεπεράσουμε ορισμένα πράγματα και να ενωθούμε μέχρι το σημείο στο οποίο μπορούμε να συμπορευθούμε. Για τα άλλα να έχουμε υπομονή. Οι Εκκλησίες μεταξύ τους έχουν τόσες διαφορές αλλά η προσευχή του Ιησού για να είμαστε όλοι ένα δεν αναφέρεται σε Καθολικούς και Ορθόδοξους. Αναφέρεται στους Χριστιανούς γιατί οι Χριστιανοί έχουν τόσες διασπαστικές δυνάμεις που τους χωρίζουν.

Αυτή τη δύναμη του Αγίου Πνεύματος που μας ενώνει, τη δύναμη της αγάπης, πρέπει να αφήσουμε να δράσει στις καρδιές μας και τις κοινότητές μας για να είμαστε μαρτυρία αγάπης, ειρήνης και ενότητας μέσα στον κόσμο. Αν δεν δώσουμε αυτή την μαρτυρία μεσα σε έναν κόσμο που είναι διαιρεμένος, με πολέμους, τότε θα αποτύχουμε. Η αποστολή της Εκκλησίας είναι να αποτελεί σημείο ανυψωμένο μέσα στα έθνη για να μαρτυρήσει την ενότητα που πρέπει να υπάρχει μεταξύ των ανθρώπων.

*Ρεπορτάζ: Ζάχος Καρεκλάς

Σχετικές Δημοσιεύσεις

Δημητριάδος: «Οι ιερείς μας είναι οι στυλοβάτες της κοινωνίας»

Σπύρος Παπαγεωργίου

Θεσσαλονίκη: «Έφθασε καιρός…» να συναντηθούν οι ψαλτικοί χοροί της πόλης

Σοφία Καρεκλά

«Ο Χριστιανισμός στον σύγχρονο κόσμο»- Συνάντηση θεολόγων στη Θεσσαλονίκη

Σοφία Καρεκλά

Η ευθύνη των μελών της Εκκλησίας για την οικουμενική προσέγγιση στην Ελλάδα

Μιλτιάδης Κωνσταντίνου

«Έφθασε καιρός…»- Συνάντηση Βυζαντινών Χορωδιών Θεσσαλονίκης

Τμήμα Θεολογίας ΑΠΘ: Σεμινάριο για τη γλώσσα των πατερικών κειμένων

Γραφείο Ρεπορτάζ