Βλέπουμε όλοι σε ορισμένα ηλεκτρονικά μέσα ενημέρωσης και κυρίως σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης τον τελευταίο καιρό ορισμένα «περίεργα» δημοσιεύματα και αναρτήσεις, που σκοπό έχουν να δημιουργήσουν την εντύπωση ότι «κάτι συμβαίνει» στην Ιερά Μητρόπολη Περιστερίου. Απέναντι σε αυτά, συνήθως ο πιστός λαός του Θεού, το ποίμνιο, μένει σιωπηλός, αλλά όχι αδιάφορος. Και τούτο επειδή όλοι γνωρίζουν πρόσωπα, πράγματα και καταστάσεις, αλλά και βιώνουν καθημερινά την εκκλησιαστική πραγματικότητα στο Περιστέρι. Εκ μέρους αυτού του λαού, ως κομμάτι του και τμήμα του, και καθώς ακούω και μιλώ καθημερινά με πολλούς ανθρώπους, ας μου επιτραπεί να καταθέσω ορισμένες σκέψεις, με αφορμή εντελώς πρόσφατη ανακοίνωση της Ιεράς Μητροπόλεως Περιστερίου που διάβασα στον ηλεκτρονικό εκκλησιαστικό τύπο.

Πράγματι, «κάτι συμβαίνει» στην Μητρόπολη Περιστερίου, αλλά αυτό το «κάτι» δεν είναι ούτε αρνητικό, ούτε δόλιο, είναι αντιθέτως αναγεννητικό, σωτήριο, πρωτοποριακό και πνευματικά ευεργετικό. Η Μητρόπολή μας είχε επί μακρόν προσανατολιστεί στη συλλογή και συγκέντρωση χρηματικών πόρων, ώστε να δημιουργηθούν οι ελλείπουσες υποδομές σε ναούς, κτήρια και ιδρύματα. Προσπάθεια τιτάνια, η οποία όμως δεν διεπόταν πάντα από την απαραίτητη συμμόρφωση προς τους νόμους και τους κανόνες, τους θεσπισμένους από την Εκκλησία και την Πολιτεία, γι’ αυτές τις περιπτώσεις. Κυριαρχούσαν προσωπικές αντιλήψεις και στρατηγικές, που συχνά έδιναν κακές εντυπώσεις. Εντυπώσεις που ακόμη κι αν ήταν λανθασμένες, και προσωπικά δεν έχω αμφιβολίες ότι όλοι ξεκινούσαν από καλές προθέσεις, ωστόσο αναπαράγονταν, έμεναν και δηλητηρίαζαν ψυχές, αφού όσοι βρίσκονται «επί την λυχνία» οφείλουν όχι μόνο να είναι αψεγάδιαστοι, αλλά και να το δείχνουν. Και αυτό ενίοτε ψυχικά απομάκρυνε το ποίμνιο από τους ποιμένες.

Όπως και με άλλη ευκαιρία έχω γράψει, με την ενθρόνιση πριν από ένα περίπου χρόνο στην Μητρόπολη Περιστερίου του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου κ. Κλήμεντος, τα πράγματα άρχισαν σταδιακά αλλά σταθερά να μεταβάλλονται προς το καλύτερο, να διορθώνονται και αν αποκαθίστανται. Η αναγεννητική αυτή προσπάθεια έγινε προς τρεις κυρίως άξονες:

α. Προς την κατεύθυνση όχι της οικοδόμησης, αλλά της χρήσης των κτηρίων και των υποδομών. Τα κτήρια της Εκκλησίας δεν κατασκευάζονται για να υπάρχουν απλώς ή για επιχειρηματικούς λόγους, αλλά για να φιλοξενούν και να υποστηρίζουν ενέργειες και δραστηριότητες που εντάσσονται στον σκοπό της: στην σωτηρία των ψυχών και στην ανάπαυση του ανθρώπινου πόνου, στα πλαίσια της χριστιανικής αγάπης, που θέλει στο πρόσωπο του πάσχοντος συνανθρώπου να βλέπουμε τον ίδιο τον Χριστό. Το να κατασκευάζονται κτήρια για να απορροφηθούν πόροι και κατόπιν να μένουν να ερημώνονται, όχι μόνο δεν ωφελεί, αλλά αντιθέτως σκανδαλίζει αφάνταστα τους πιστούς.

β. Προς την κατεύθυνση της νόμιμης συγκέντρωσης και διαχείρισης των πόρων: ο Σεβασμιώτατος ξεκαθάρισε από την αρχή προς τους κληρικούς και τους λαϊκούς συνεργάτες της Εκκλησίας πως δεν επιτρέπεται η αδιαφάνεια, η λαθραία κυκλοφορία χρήματος, η άνευ τήρησης των νόμων και των κανόνων είσπραξη και συγκέντρωση ποσών. Αφιλοχρήματος ο ίδιος – το απέδειξε έμπρακτα με την διάθεση όσων «τυχερών» ήθελαν οι χριστιανοί να του προσφέρουν σε ειδικό ταμείο για την χορήγηση υποτροφιών προς άπορους φοιτητές του Περιστερίου, οι πρώτες εκ των οποίων δόθηκαν ήδη τον περασμένο Ιανουάριο, κατά τα ονομαστήριά του – ζήτησε ανάλογος να είναι ο βίος και η πολιτεία των συνεργατών της τοπικής Εκκλησίας. Και βέβαια, η προσπάθεια αυτή είναι δύσκολη και συνάντησε αντιδράσεις από όσους είχαν μάθει επί χρόνια αλλιώς. Δεν θα μπορούσε όμως να γίνει διαφορετικά, κι έτσι ο Σεβασμιώτατος, με πολύ προσωπικό κόστος, με πίκρες και στεναχώριες, έβαλε το σκάφος της τοπικής Εκκλησίας στην πορεία της νομιμότητας και της απαραίτητης διαφάνειας.

γ. Προς την κατεύθυνση της συμμόρφωσης του ανθρώπινου δυναμικού της Μητροπόλεως προς αυτές τις αρχές. Μια σύγχρονη, δυναμική και ζωντανή Εκκλησία δεν μπορεί να εκφράζεται από ανθρώπους που δεν μπορούν να προσαρμοστούν στις σύγχρονες καταστάσεις, όπως αυτές προκύπτουν από τις πατρικές κατευθύνσεις και τις εντολές – όπου χρειάζεται – του Επισκόπου. Και βέβαια, δεν μπορεί να αποτελεί καταφύγιο ανθρώπων που δεν θα είχαν τη δυνατότητα να σταθούν αλλού, με μόνο κριτήριο την εκπλήρωση των υποχρεώσεων των ενοριών έναντι της Μητρόπολης. Νέοι αλλά και παλαιότεροι έμπειροι μαζί κληρικοί, μορφωμένοι και καταρτισμένοι, δραστήριοι και αφιλοχρήματοι, που να κοιτούν τον κόσμο «στα μάτια και όχι στα χέρια» αποτελούν το όραμα και τους συνεργάτες του Σεβασμιωτάτου. Όσοι δεν μπορούν να προσαρμοστούν προς αυτό το όραμα, εκλήθησαν να μετακινηθούν σε άλλες Μητροπόλεις, καθώς ο Επίσκοπος είναι που δίνει τον τόνο και την κατεύθυνση στη ζωή της Εκκλησίας, και οι συνεργάτες του, κληρικοί και λαϊκοί, πρέπει να συμμορφώνονται προς τις γενικές γραμμές που ο ίδιος θέτει, στα πλαίσια βέβαια του ευαγγελικού λόγου και της εκκλησιαστικής παράδοσης.

Όλα αυτά είναι βέβαια ρηξικέλευθα και αποτελεσματικά, όπως όμως είναι φυσικό αποτέλεσαν πηγή δυσαρέσκειας για όσους έχοντας συνηθίσει την παλαιότεροι κατάσταση αποσκοπούσαν στην με κάποιο τρόπο διαιώνισή της. Και είναι φυσικό να υπάρχουν αντιδράσεις, που δυστυχώς εκδηλώνονται μέσω της μαζικής ανωνυμίας και της καταγγελτικής πρακτικής, χωρίς τις περισσότερες φορές όσοι τις εκφράζουν να έχουν το θάρρος της γνώμης τους, ώστε να τις υπερασπιστούν και να τις αποδείξουν. Αυτή είναι, πιστεύω, και η βάση της προσπάθειας να καταδειχθεί ότι υπάρχει πρόβλημα σε μια Μητρόπολη, που τώρα λειτουργεί υποδειγματικά, στα ελληνορθόδοξα πνευματικά πλαίσια, με ευθύνη ποιμαντική, με λογοδοσία προς το ποίμνιο σχετικά με την διαχείριση των προσφορών του, και με αταλάντευτη διάθεση να διαφυλαχθούν τα δίκαια και τα συμφέροντα του εκκλησιαστικού σώματος, και μόνον αυτά.

Αυτά, όπως είπα και παραπάνω, είναι γνωστά στο ποίμνιο της Ιεράς Μητροπόλεως Περιστερίου, που με κάθε τρόπο εκφράζει την αγάπη και την υποστήριξή τους στον Ποιμενάρχη του. Καταλαβαίνουμε όλοι ότι ο Σεβασμιώτατος κ. Κλήμης είναι ο σωστός άνθρωπος στην κατάλληλη θέση και την πρέπουσα ώρα. Τη στιγμή δηλαδή που η τοπική εκκλησιαστική ζωή μας έπρεπε να αλλάξει κατεύθυνση και περιεχόμενο. Αυτό δεν αποτελεί μομφή προς το έργο του μακαριστού προκατόχου του κυρού Χρυσοστόμου, που πολλά πρόσφερε στο Περιστέρι, είναι όμως επισήμανση για το αυτονόητο: αλλάζουν οι καιροί, γερνούν και φεύγουν για την «άνω Ιερουσαλήμ» οι άνθρωποι, αλλάζει και ο τρόπος επιτέλεσης του εκκλησιαστικού έργου, ώστε αυτό να συνεχίσει να είναι αποτελεσματικό, να συνεχίσει να μιλά στους ανθρώπους για τον Χριστό, που είναι «ο αυτός εις τους αιώνας», αλλά με τρόπο σύγχρονο, κατανοητό και κυρίως έμπρακτο.

Ο Σεβασμιώτατος κ. Κλήμης, το έχω γράψει ξανά, διαθέτει πείρα, εκκλησιαστική και ποιμαντική εμπειρία και πνευματικότητα ανάλογη, ώστε να επαναπροσδιορίσει το έργο αυτό. Η Ιερά Μητρόπολη Περιστερίου έχει πλέον μπει σε μια νέα εποχή, και πλέει κυβερνούμενη από έμπειρο και ικανό οιακοστρόφο. Στο πλαίσιο αυτό κάποιοι πικραίνονται ή θεωρούν ότι τα συμφέροντά τους πλήττονται. Αν όμως δούμε το ζήτημα στα όρια της πορείας και του έργου της Εκκλησίας, δυο χιλιάδες χρόνια τώρα, θα δούμε ότι τα πρόσωπα δεν έχουν τόσο μεγάλη σημασία, και πρέπει όλοι να καταλαβαίνουμε τον ρόλο, τις αρμοδιότητες και τις υποχρεώσεις μας, κυρίως δε να μην γινόμαστε αίτιοι σκανδαλισμού, καθώς έτσι δεν εξυπηρετούμε το συμφέρον μας, ούτε το «κατ’ άνθρωπον», ούτε το «κατά Χριστόν».

Πράγματι λοιπόν «κάτι γίνεται» στο Περιστέρι. Επανέρχεται η ορθόδοξη πνευματικότητα, αναγεννάται μια Εκκλησία αφιλοκερδούς αγάπης, τελειώνει ο όποιος παραγοντισμός, αναδομείται η ευλάβεια και η λειτουργική τάξη. Και βέβαια, οι αλλαγές αυτές δεν γίνονται χωρίς και κάποιους τριγμούς, στους οποίους όμως η τοπική Εκκλησία δίνει πάντοτε καίριες, αποτελεσματικές και απολύτως επαρκείς απαντήσεις.

Το ξέρει αυτό ο λαός του Θεού, το βλέπει, το αισθάνεται, το χαίρεται, αναπαύεται και επικυρώνει τις αποφάσεις του Επισκόπου του και ακολουθεί τη νέα πορεία της τοπικής μας εκκλησιαστικής ζωής: την πορεία «από τον χρυσό στον Χριστό».

Μ.Γ. Βαρβούνης

Ο καθηγητής κ. Μ. Γ. ΒΑΡΒΟΥΝΗΣ είναι Πρόεδρος του Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης

Ετικέτες: